हाम्रो परिचय - मगर राष्ट्रिय मुक्ति मोर्चा, नेपाल
आत्मनिर्णय, स्वशासन र मगरात स्वायत्तताको लागि संघर्षरत अग्रगामी संगठन
मगर राष्ट्रिय मुक्ति मोर्चा, नेपाल नेपालका सम्पूर्ण मगर जनताको ऐतिहासिक, सांस्कृतिक, सामाजिक, आर्थिक र राजनीतिक अधिकारको रक्षा तथा प्राप्तिका लागि वर्ग संघर्षको भट्टीबाट जन्मिएको एक अग्रगामी, प्रगतिशील सामाजिक तथा राजनीतिक मोर्चा हो। यो संगठन मगर जातिको गौरवशाली इतिहास, समृद्ध संस्कृति, र राजनीतिक अधिकारको लागि अटुट समर्पणको प्रतिक हो।
हाम्रो संगठनको स्थापना वि.सं. २०५४ मा भएको हो, जुन नेपालको इतिहासमा महत्वपूर्ण राजनीतिक परिवर्तनको कालखण्ड थियो। हाम्रा संस्थापकहरूले मगर जातिलाई उत्पीडनबाट मुक्त गर्ने, तिनको ऐतिहासिक अधिकार पुनर्स्थापित गर्ने, र राष्ट्रिय मुक्तिको संघर्षलाई संगठित रूपमा अगाडि बढाउने महत्वपूर्ण दायित्व बहन गरेका थिए।
यो संगठनले देशको बहुजातीय, बहुभाषिक, बहुसांस्कृतिक र बहुधार्मिक संरचनालाई सम्मान गर्दै संघीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्र नेपालको सुदृढीकरणमा योगदान पुर्याइरहेको छ ।
मोर्चा, नेपालको सबै प्रदेशमा संगठनात्मक रूपमा फैलिएको छ र मगर जनताको अधिकार र अस्तित्वको संरक्षणमा निरन्तर सक्रिय छ ।
हाम्रो भिजन (Vision)
“एकीकृत मगरात स्वायत्त प्रदेशमा आत्मनिर्णयको अधिकार सहितको समतामूलक समाजवादी समाजको स्थापना”
हाम्रो दृष्टिकोण भनेको ऐतिहासिक मगरात क्षेत्रमा स्वायत्त शासन कायम गर्दै, मगर जातिले आफ्नो भविष्य आफैं निर्धारण गर्ने पूर्ण अधिकार प्राप्त गराउने र वैज्ञानिक समाजवादको मार्गदर्शनमा सबै प्रकारका शोषणरहित समाजको निर्माण गर्ने हो।
नेपालको बहुजातीय, बहुभाषिक, बहुसांस्कृतिक र बहुधार्मिक स्वरूपलाई मान्यता दिँदै, समानता, न्याय र स्वायत्ततामा आधारित संघीय लोकतान्त्रिक समाज निर्माण गर्नु हाम्रो दीर्घकालीन दृष्टि हो ।
“स्वाभिमानी मगर, समान अधिकारसहितको संघीय नेपाल।”
यस दृष्टि अन्तर्गत मगर राष्ट्रिय मुक्ति मोर्चा, नेपालले देशमा सबै समुदाय, भाषा र संस्कृतिलाई समान सम्मान दिलाउने, राजनीतिक, आर्थिक र सांस्कृतिक सशक्तिकरण मार्फत समावेशी र न्यायपूर्ण राष्ट्र निर्माण गर्न चाहन्छ।
हाम्रो मिशन (Mission)
“मगर जातिलाई सबै प्रकारका जातीय, सामाजिक, आर्थिक र राजनीतिक उत्पीडनबाट मुक्त गर्दै राष्ट्रिय पुनर्निर्माणमा सक्रिय भूमिका खेल्ने”
हाम्रो मिशन हो:
- मगर जातिको ऐतिहासिक अधिकार र पहिचानको पुनर्स्थापना
- भाषिक, सांस्कृतिक र राजनीतिक अधिकारको संरक्षण र विकास
- वर्गीय र जातीय मुक्तिको संयुक्त संघर्षलाई अगाडि बढाउने
- समानुपातिक प्रतिनिधित्व र समावेशी राज्य संरचनाको स्थापना
- मगर जनताको राजनीतिक, आर्थिक, सांस्कृतिक र भाषिक अधिकार संस्थागत गर्नु ।
- मगरात स्वायत्त प्रदेशको स्थापना र पहिचानआधारित संघीय संरचनाको सुनिश्चितता ।
- मगर भाषा, लिपि, कला, रीतिरिवाज र मौलिक ज्ञानको संरक्षण, प्रवर्द्धन र हस्तान्तरण ।
- महिला, युवा, मजदुर, किसान र प्रवासी मगरहरूलाई संगठनभित्र समावेशी सहभागिता दिलाउने।
- राष्ट्रिय र अन्तराष्ट्रिय स्तरमा आदिवासी जनजाति, दलित र उत्पीडित समुदायहरूसँग सहकार्य विस्तार ।
- नेपालमा समानता, सामाजिक न्याय र आत्म निर्णयको अधिकारका लागि नीति–संघर्ष र जनजागरण ।
हाम्रो लक्ष्य (Goal)
“संवैधानिक रूपमा मगरात स्वायत्त प्रदेशको मान्यता र कार्यान्वयन”
प्रमुख लक्ष्यहरू:
राजनीतिक लक्ष्य:
- संविधानमा मगरात स्वायत्त प्रदेशको संवैधानिक मान्यता
- सबै राज्य निकायहरूमा समानुपातिक प्रतिनिधित्व
- आत्मनिर्णयको अधिकारको संवैधानिक ग्यारेन्टी
सामाजिक लक्ष्य:
- मगर भाषा (ढुट, खाम, काइके) को संरक्षण र विकास
- मगर सांस्कृतिक विरासतको संरक्षण
- शैक्षिक र स्वास्थ्य समानता
आर्थिक लक्ष्य:
- मगर समुदायको आर्थिक सशक्तिकरण
- परम्परागत occupation को संरक्षण
- रोजगारी र उद्यमिताको विकास
हाम्रो उद्देश्य (Objectives)
तात्कालिक उद्देश्य (Short-term Objectives):
संवैधानिक उद्देश्य:
- संविधान संशोधनमार्फत मगरात स्वायत्तताको मान्यता
- स्थानीय, प्रदेश र केन्द्र सरकारमा समानुपातिक प्रतिनिधित्व
- आदिवासी अधिकार सम्बन्धी अन्तर्राष्ट्रिय सम्झौताहरूको कार्यान्वयन
सामाजिक उद्देश्य:
- मगर भाषा-संस्कृतिको संरक्षण र विकास
- मगर समुदायमा शैक्षिक चेतनाको विकास
- जातीय भेदभाव र उत्पीडनको अन्त्य
आर्थिक उद्देश्य:
- मगर युवाहरूको लागि रोजगारीका अवसर
- कृषि, पशुपालन र पर्यटनको विकास
- सहकारी र सामुदायिक उद्यमहरूको प्रवर्द्धन
दीर्घकालीन उद्देश्य (Long-term Objectives):
राजनीतिक उद्देश्य:
- पूर्ण स्वायत्त मगरात प्रदेशको स्थापना
- मगर जनताको आत्मनिर्णयको अधिकारको प्राप्ति
- वैज्ञानिक समाजवादको दिशामा अग्रसर हुने
सामाजिक उद्देश्य:
- समतामूलक र उत्पीडनरहित समाजको निर्माण
- मगर सांस्कृतिक पहिचानको संरक्षण र विकास
- शैक्षिक, स्वास्थ्य र आवासीय समानता
आर्थिक उद्देश्य:
- आत्मनिर्भर आर्थिक मोडेलको विकास
- सामुदायिक स्वामित्वमा आधारित अर्थव्यवस्था
- टिकाऊ विकास र पर्यावरण संरक्षण
हाम्रो रणनीतिक उद्देश्य (Strategic Objectives)
राजनीतिक क्षेत्र:
- मगर राष्ट्रिय मुक्ति मोर्चालाई मगर जातिको प्रमुख राजनीतिक प्रतिनिधिको रूपमा स्थापित गर्ने
- अन्य आदिवासी जनजातिसँग संयुक्त मोर्चा गठन गर्ने
- संवैधानिक रूपमा मगर अधिकारहरू सुनिश्चित गर्ने
सामाजिक क्षेत्र:
- मगर भाषा, संस्कृति र इतिहासको अनुसन्धान र संरक्षण
- मगर समुदायमा राजनीतिक चेतनाको विकास
- युवा र महिला सशक्तिकरण
आर्थिक क्षेत्र:
- मगर समुदायको आर्थिक स्वावलम्बन
- परम्परागत ज्ञान र सिपको व्यवसायीकरण
- सामुदायिक आयस्रोतको विकास
हाम्रो मूलभूत उद्देश्य (Core Objectives)
अधिकार सुरक्षा:
- मगर जातिको ऐतिहासिक अधिकारको संरक्षण
- भाषिक, सांस्कृतिक र धार्मिक अधिकारको हिफाजत
- राजनीतिक प्रतिनिधित्वको अधिकार
सामाजिक न्याय:
- जातीय उत्पीडनको अन्त्य
- सामाजिक समानता र न्यायको स्थापना
- शैक्षिक र आर्थिक अवसरको समानता
आर्थिक विकास:
- मगर समुदायको आर्थिक उन्नति
- परम्परागत व्यवसायको संरक्षण र विकास
- आधुनिक रोजगारीका अवसरको सृजना
सांस्कृतिक संरक्षण:
- मगर भाषा र लिपिको संरक्षण
- सांस्कृतिक विरासतको संरक्षण
- पारम्परिक ज्ञान र सिपको हस्तान्तरण
हाम्रो दर्शन र सिद्धान्त
हामी मालेमावाद र मानवतावादलाई आफ्नो वैचारिक आधार मान्दछौं। हाम्रो दर्शन प्रकृतिप्रेमी, वैज्ञानिक र जनकेन्द्रित छ। हामी अन्धजातिवाद, उच्च जातीय अहंकार र सांस्कृतिक दमनको विरोध गर्दछौं र समानता, न्याय र सहअस्तित्वको समाजको लागि संघर्षरत छौं।
हाम्रो मोर्चा मार्क्सवाद-माओवाद र मानवतावाद को वैचारिक झण्डा तल निम्न सिद्धान्तहरूमा आधारित छ:
- वैज्ञानिक समाजवाद को दिशामा अग्रसर हुने
- आत्मनिर्णयको अधिकार को पूर्ण सम्मान
- सबै प्रकारका उत्पीडन को अन्त्य
- सामन्ती, दलाल पूँजीवादी र साम्राज्यवादी शोषण को विरोध
हाम्रो संघर्षको इतिहास
मगर जाति नेपालको प्राचीनतम आदिवासी समुदायहरूमध्ये एक हो जसले नेपाल एकीकरणदेखि लिएर जनयुद्ध, लोकतान्त्रिक आन्दोलनहरूसम्म ऐतिहासिक बलिदान दिएको छ। मगर योद्धाहरूले विश्व युद्ध, अंग्रेज–नेपाल युद्ध र घरेलु स्वतन्त्रता संग्रामहरूमा असाधारण साहस प्रदर्शन गरेका छन्।
हाम्रो संगठनले ऐतिहासिक रूपमा धेरै महत्वपूर्ण संघर्षहरूको नेतृत्व गरेको छ:
- जनयुद्धकालीन अवधि मा मगरात क्षेत्रमा सक्रिय भूमिका
- शान्ति प्रक्रिया पश्चातको राजनीतिक संघर्ष
- संविधान निर्माण प्रक्रियामा मगर अधिकारको लागि आवाज
- संघीयता स्थापना को लागि निरन्तर संघर्ष
हाम्रो मुख्य मागहरू
- मगरात स्वायत्त प्रदेश को संवैधानिक मान्यता
- आत्मनिर्णयको अधिकार को संवैधानिक ग्यारेन्टी
- सम्पूर्ण राज्य निकायमा समानुपातिक प्रतिनिधित्व
- मगर भाषा-संस्कृति को संरक्षण र विकास
- आदिवासी जनजातिहरूको ऐतिहासिक अधिकारको मान्यता
- आदिवासी अधिकार सम्बन्धी UNDRIP र ILO 169 को कार्यान्वयन
- सामाजिक, आर्थिक र राजनीतिक उत्पीडनको अन्त्य
हाम्रो संगठनात्मक संरचना
हाम्रो मोर्चा एक लोकतान्त्रिक केन्द्रीयताको सिद्धान्तमा संचालित छ:
- राष्ट्रिय सम्मेलन (सर्वोच्च निर्णयकारी निकाय)
- केन्द्रीय समिति (कार्यकारी निकाय)
- प्रदेश समितिहरू (७ प्रदेशमा संगठन)
- जिल्ला समन्वय समितिहरू
- स्थानीय तह (गाउँ/नगर) समितिहरू
हालै सम्पन्न छैठौँ राष्ट्रिय सम्मेल – २०८१ बाट निर्वाचित भएका नयाँ नेतृत्वहरु
केन्द्रीय अध्यक्ष: दिपक थापा मगर
महिला उपाध्यक्ष: चनीमाया काला मगर
महासचिव: जिवन प्रवेश रोका मगर
हाम्रो उपलब्धिहरू
- मगर समुदायमा राजनीतिक चेतनाको विकास
- जातीय उत्पीडन विरुद्ध सार्वजनिक बहस सिर्जना
- संयुक्त मगर मञ्चको स्थापना
- राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा मगर मुद्दाहरू उठाउने
हाम्रो उपलब्धिहरू
- मगर समुदायमा राजनीतिक चेतनाको विकास
- जातीय उत्पीडन विरुद्ध सार्वजनिक बहस सिर्जना
- संयुक्त मगर मञ्चको स्थापना
- राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा मगर मुद्दाहरू उठाउने
अन्तरसम्बन्ध र साझेदारी
मगर राष्ट्रिय मुक्ति मोर्चा, नेपाल आदिवासी जनजाति संयुक्त मोर्चा (UFINN) लगायतका संघ-संस्थाहरूसँग आबद्ध छ, यसले आदिवासी, जनजाति र उत्पीडित समुदायहरूको साझा मुद्दामा सहकार्य गर्दै आएको छ ।
हाम्रो मूल मन्तव्य:
“वर्गीय मुक्तिसँगै जातीय उत्पीडनबाट मुक्त हुन सकिन्छ र समानतामा आधारित समतामूलक समाज निर्माण गर्न सकिन्छ”
आह्वान
हामी सबै मगर भाइबहिनीहरूलाई एकताबद्ध भई हाम्रो ऐतिहासिक अधिकार, भाषा-संस्कृति र पहिचानको रक्षाको लागि संघर्षमा सहभागी हुन आह्वान गर्दछौं। हाम्रो संघर्ष केवल मगर जातिको मात्र होइन, सम्पूर्ण उत्पीडित वर्ग र जातिहरूको संघर्ष हो।

